Tóm tắt kiến thức chương 10 - Thương mại điện tử (NEU)

10.1. Marketing trong thời đại công nghệ thông tin và thương mại điện tử

Marketing điện tử kế thừa lý thuyết truyền thống nhưng có những đặc điểm mới:

• ​Công cụ:
  - Truyền thống: TV, báo chí, sự kiện.
  - Điện tử: internet, máy tính, thiết bị di động.
• ​Quyền lực người tiêu dùng:
  - Trước: nhà cung cấp kiểm soát thông tin.
  - Nay: người tiêu dùng chủ động chọn sản phẩm, điều chỉnh quy trình và chia sẻ kinh nghiệm.
• Dữ liệu & tốc độ:
  - Dữ liệu trao đổi tăng vọt, quyết định nhanh hơn, chi phí giảm, thông tin 24/7.
• Thị trường số hóa:
  - Khách hàng tương tác ảo, tạo sức ép lên giá cả, yêu cầu hiểu biết sâu về hành vi mua.
• Phương tiện xúc tiến:
  - Thêm kênh online để đánh giá hiệu quả quảng cáo, tương tác, tùy chỉnh theo thời gian thực.
• Giá & phân phối:
  - Giá trung bình giảm, khách hàng đấu giá trực tuyến; kênh phân phối trực tiếp đến người tiêu dùng cuối.

Lưu ý: Không nhầm lẫn giữa “tương tác” (interactive) và “động” (dynamic) – tương tác cho phép phản hồi, còn động chỉ là trình diễn nhiều khung hình.

10.2. Nghiên cứu thị trường trên internet

Nghiên cứu thị trường qua mạng là thu thập, phân tích số liệu online để định hướng chiến lược, giảm rủi ro và gia tăng hiệu quả kinh doanh.

• Cập nhật danh sách email chuyên ngành, tham gia hội thảo trực tuyến.
   
• Theo dõi sự kiện, hội nghị, triển lãm thương mại trên internet.
   
• Sử dụng báo cáo, khảo sát, dự đoán từ tổ chức nghiên cứu thị trường.

Lưu ý: Tránh dựa vào nguồn tin cũ, nên kiểm chứng thời gian và tác giả thông tin.

10.3. Quảng cáo trên internet

10.3.1. Ưu điểm chính

• Khả năng nhắm chọn chính xác theo địa lý, hành vi, sở thích.
   
• Theo dõi hiệu quả: số lần nhấp, đơn hàng, tương tác.
   
• Liên tục & linh hoạt: cập nhật ngay, bật/tắt tức thời.
   
• Tương tác: khách hàng có thể kiểm tra, đặt mua trực tiếp.

10.3.2. Các hình thức quảng cáo

10.3.2.1. Qua website

Interactive showroom cho phép lựa chọn mẫu, màu sắc, tính năng; sau đó cung cấp giá, thanh toán và giao nhận.

10.3.2.2. Qua e-mail

Gồm thư thông báo, nhóm thảo luận, thư trực tiếp. Có thể sử dụng đồ họa để đo lường số lần mở thư.

10.3.2.3. Trên web (banner)

10.3.2.4. Nút bấm (button)

Nhỏ gọn, đặt khắp trang, dễ lan truyền qua phần mềm tải miễn phí.

10.3.2.5. Interstitial

Quảng cáo full-screen, tĩnh hoặc động, có thể làm phiền nhưng đảm bảo hiển thị.

10.3.3. Quản lý quảng cáo

• Luân phiên, ghi nhận & báo cáo.
   
• Tối ưu công nghệ đa phương tiện, nhắm chọn địa lý.
   
• Phối hợp giữa nhà thiết kế và nhà quảng cáo để tùy chỉnh nội dung & thời điểm.

10.3.4. Mua bán quảng cáo

10.3.4.1. Mua quảng cáo

• Xác định mục tiêu: nhãn hiệu, traffic, doanh số.
   
• Chọn site dựa trên đối tượng, báo cáo, kích cỡ, vị trí, số lượng chỗ mua.
   
• Hình thức định giá:
  - CPM (trên 1.000 lần hiển thị)
  - CPA (theo hành động)
  - Kết hợp
   
• Phân bổ ngân quỹ và đánh giá hiệu quả liên tục.

10.3.4.2. Bán quảng cáo

• Kiểm kê inventory: loại banner, vị trí, mục tiêu.
   
• Cơ sở hạ tầng kỹ thuật: server, công cụ đo lường.
   
• Nghiên cứu khán giả: thu thập hồ sơ qua đăng ký, khảo sát.
   
• Định giá, giảm giá & ưu đãi.
   
• Chương trình giới thiệu: media kit trình bày số liệu & giá cả.
   
• Thực hiện bán & xây dựng đội ngũ sales chuyên nghiệp.

10.4. Marketing B2B và B2C

10.4.1. Marketing B2B

Marketing cho doanh nghiệp với đặc điểm:

• Sản phẩm dùng để sản xuất, đòi hỏi chu kỳ dài hạn.
   
• Quá trình đàm phán, hợp đồng phức tạp.
   
• Ít khách hàng, quy mô đơn hàng lớn; quyền lực mua cao.
   
• Cần kỹ năng kỹ thuật hỗ trợ trước, trong, sau bán.

Internet hỗ trợ:

• Tối ưu chuỗi cung ứng, giảm chi phí quản lý.
   
• Tương tác hai chiều, tự động hóa đơn hàng và điều chỉnh thông số.
   
• Hợp nhất dữ liệu, cải thiện logistics và dịch vụ hậu cần.
   
• Thu thập kiến thức đa thị trường, tăng độ tin cậy qua thông tin minh bạch.

10.4.2. Marketing B2C

10.4.2.1. Siêu thị ảo & cơ sở kỹ thuật

Mô hình B2C gồm ba bên: người mua – người bán – ngân hàng. Quy trình:

• Người mua: đăng ký, chọn hàng, xác nhận giỏ, nhập thẻ, đặt hàng.
   
• Người bán: kiểm tra đơn, xác thực thẻ, liên hệ xác nhận, giao hàng, hoàn thiện thanh toán.
   
• Ngân hàng: hỗ trợ xác thực thẻ, chuyển tiền sau khi có hoá đơn.

Cơ sở vật chất: server, kho hàng kết nối real-time, thiết bị barcode, camera, phần mềm thanh toán điện tử.

10.4.2.2. Quy trình công nghệ marketing

• Thông tin sản phẩm chuẩn hoá, uy tín thương hiệu.
   
• Xúc tiến: quảng cáo online, PR, direct marketing.
   
• Giao dịch: hệ thống giỏ hàng, đơn hàng, thanh toán, giao nhận.
   
• Dịch vụ khách hàng: tư vấn trực tuyến, bảo hành, chăm sóc sau bán.

Lưu ý: Nhãn hiệu và uy tín là trọng yếu để tạo niềm tin mua hàng ảo.