Trang chủ Kho kiến thức Tóm tắt chương 3 - Chuyển đổi số trong kinh doanh (TMU)

Tóm tắt chương 3 - Chuyển đổi số trong kinh doanh (TMU)

Ôn tập trọng tâm Chương 3 môn Chuyển đổi số trong kinh doanh (TMU). Tóm tắt Khung CĐS của VIDTI (3 yếu tố), Bộ chỉ số DBI (6 trụ cột) cho DNNVV & DN lớn, Lộ trình CĐS (3 giai đoạn) và Quá trình CĐS 4 bước chi tiết.

Tóm tắt Chuyển đổi số trong kinh doanhChương 3 Chuyển đổi sốCĐS trong kinh doanh TMUKhung CĐS VIDTIBộ chỉ số DBI6 trụ cột CĐSLộ trình chuyển đổi sốQuá trình chuyển đổi số

 

Chương 3: Quá trình chuyển đổi số trong kinh doanh

assessment

3.1. Khung đánh giá quá trình thực hiện CĐS trong kinh doanh

Chuyển đổi số (CĐS) là tất yếu để doanh nghiệp tồn tại và phát triển. Không có mô hình chung cho tất cả, mỗi doanh nghiệp cần tùy biến dựa trên chiến lược riêng. Viện Sáng tạo & Chuyển đổi số Việt Nam (VIDTI) đề xuất khung CĐS gồm 3 nhóm yếu tố: Yếu tố dẫn dắt, Yếu tố trụ cột, và Yếu tố nền tảng hỗ trợ.

visibility

3.1.1. Tăng cường trải nghiệm khách hàng

  • Mua hàng: Nền tảng, tốc độ web, công cụ hỗ trợ.
  • Chăm sóc KH: Công cụ hỗ trợ, tính đồng bộ hệ thống.
  • Thanh toán: Công cụ trực tuyến, sự thuận tiện.
  • Phân phối, vận chuyển: Tự vận chuyển/Bên thứ 3, tối ưu công nghệ.
model_training

3.1.2. Định hình mô hình kinh doanh

Liên quan chặt chẽ tới trải nghiệm KH. Bao gồm các hoạt động tác nghiệp:

  • Cách thức truyền thông, tiếp thị.
  • Phát triển sản phẩm mới.
  • Cách thức phân phối hàng hóa/dịch vụ tới tay khách hàng.
sync

3.1.3. Quá trình vận hành thông suốt

Liên quan đến nội bộ doanh nghiệp:

  • Tối ưu hóa vận hành nội bộ: Hành chính nhân sự, tài chính kế toán, lập kế hoạch, cơ sở vật chất.
  • Chuyển đổi sản xuất: Áp dụng công nghệ số vào dây chuyền và quy trình sản xuất.
analytics

3.1.4. Bộ chỉ số đánh giá quá trình thực hiện CĐS (DBI)

Ban hành theo QĐ 1970/QĐ-BTTTT, Bộ chỉ số DBI (Digital Business Indicators) đo lường chính thức mức độ CĐS. Áp dụng cho 3 loại quy mô doanh nghiệp, cấu trúc chung gồm 6 trụ cột cốt lõi.

touch_appTrải nghiệm KH
strategyChiến lược
memoryHạ tầng & Công nghệ
settingsVận hành
groupsVăn hóa DN
databaseDữ liệu & TT

3.1.4.2. Doanh nghiệp Nhỏ và Vừa (SME)

6 Trụ cột 10 Chỉ số TP 60 Tiêu chí
  • Khách hàng: Hiện diện & Hoạt động trực tuyến (13 TC)
  • Chiến lược: Chiến lược CĐS (1 TC)
  • Công nghệ: Kết nối mạng & Cơ sở hạ tầng ICT (16 TC)
  • Vận hành: Chính sách ICT & Nguồn nhân lực (13 TC)
  • Văn hóa: Sử dụng ICT & Hạ tầng R&D (10 TC)
  • Dữ liệu: Sử dụng và quản trị dữ liệu (7 TC)

3.1.4.3. Doanh nghiệp Lớn

6 Trụ cột 25 Chỉ số TP 139 Tiêu chí
  • Khách hàng: Thấu hiểu, Quản lý trải nghiệm, Niềm tin (25 TC)
  • Chiến lược: Thương hiệu, Hệ sinh thái, Đầu tư, Rủi ro (24 TC)
  • Công nghệ: Kiến trúc, Bảo mật, Đám mây, IoT, API (29 TC)
  • Vận hành: Đổi mới dịch vụ, Triển khai Agile/DevOps (22 TC)
  • Văn hóa: Giá trị, Quản lý tài năng, Môi trường (22 TC)
  • Dữ liệu: Quản trị, Kỹ thuật, Hiện thực hóa giá trị (17 TC)

3.1.4.4. Tập đoàn / Tổng công ty

Đánh giá dựa trên tổng hợp kết quả của các đơn vị thành viên (công ty mẹ, công ty con, chi nhánh). Công thức tính điểm tổng hợp (Đth):

Đth=∑i=1n(Mđvi×Wđvi)Đ_{th} = \sum_{i=1}^{n} (M_{đvi} \times W_{đvi})
(Mđvi: Điểm mức độ của đơn vị i | Wđvi: Trọng số của đơn vị i)
Wđvi=Soˆˊ lượng nhaˆn sự của đơn vị iTổng nhaˆn sự của cả tập đoaˋnW_{đvi} = \frac{\text{Số lượng nhân sự của đơn vị i}}{\text{Tổng nhân sự của cả tập đoàn}}

3.1.4.5. 6 Cấp độ chuyển đổi số doanh nghiệp

Mức 0Chưa chuyển đổi số: Hầu như chưa có hoạt động đáng kể.
Mức 1Khởi động: Có một số hoạt động khởi động ban đầu.
Mức 2Bắt đầu: Nhận thức được tầm quan trọng, CĐS bắt đầu đem lại lợi ích trong hoạt động.
Mức 3Hình thành: Cơ bản hình thành theo trụ cột, bắt đầu hình thành doanh nghiệp số.
Mức 4Nâng cao: Tối ưu nhiều hoạt động, cơ bản trở thành DN số với nền tảng/dữ liệu số.
Mức 5Dẫn dắt: Tiệm cận hoàn thiện, dẫn dắt CĐS, tạo lập hệ sinh thái DN số vệ tinh.
route

3.2. Lộ trình & 3.3. Các giai đoạn CĐS

Lộ trình là hướng đi cụ thể tránh phân mảnh công nghệ. CĐS là quá trình đa dạng, phổ biến gồm giai đoạn chuẩn bị và 3 giai đoạn thực thi nối tiếp hoặc song song.

rocket_launch

GIAI ĐOẠN 1
Khởi đầu

3.2.1. CĐS Mô hình kinh doanh

Mục tiêu: Tạo ra giá trị nhanh chóng, tập trung tăng trưởng doanh thu & khách hàng.

  • Mở rộng kênh phân phối, bán hàng đa kênh (Omni channel), TMĐT (Shopee, Tiki...).
  • Nâng cao chăm sóc khách hàng (CRM, cá nhân hóa).
  • Quản lý chuỗi cung ứng, tồn kho (SaaS, IoT).
  • Số hóa nghiệp vụ kế toán tài chính (MISA, FAST).
  • Xây dựng cơ sở dữ liệu chung cơ bản và chính sách bảo mật ban đầu.
schema

GIAI ĐOẠN 2
Mở rộng

3.2.2. Hoàn thiện & CĐS Mô hình quản trị

Mục tiêu: Điều hành bền vững, duy trì tăng trưởng, kết nối các chức năng.

Bước 1: Hoàn thiện mô hình
  • Tối ưu cơ cấu tổ chức, quy trình.
  • Xây dựng KPI/OKR, báo cáo quản trị.
  • Xác định yêu cầu dữ liệu tích hợp.
Bước 2: CĐS quản trị & CSDL
  • Tự động hóa lập kế hoạch, nhân sự.
  • Áp dụng giải pháp ERP (Microsoft Dynamic, SAP...).
  • Xây dựng hệ thống an toàn thông tin.
all_inclusive

GIAI ĐOẠN 3
Hoàn tất

3.2.3. Kết nối, Tích hợp & Đổi mới sáng tạo

Mục tiêu: DN số thực thụ, thông tin thời gian thực, bứt phá giới hạn.

  • Kết nối hệ thống thành một chuỗi xuyên suốt (Kinh doanh -> Quản trị).
  • Hoàn thiện hệ thống hoạch định nguồn lực ERP tổng thể.
  • Data Mining & Phân tích dữ liệu đa chiều hỗ trợ ra quyết định.
  • Đầu tư R&D (Đổi mới sáng tạo) tạo sản phẩm/dịch vụ mới.
  • Bảo mật an ninh mạng ở cấp độ cao nhất toàn DN.
account_tree

3.4. Quá trình CĐS trong doanh nghiệp

Quá trình CĐS là bản kế hoạch chi tiết về thời gian, ngân sách, cách thức giám sát. Nó là "cây cầu nối" giữa chiến lược, lộ trình và thực thi.

3.4.1. Xác định chiến lược CĐS

troubleshoot 3.4.1.1. Đánh giá thực trạng

Môi trường Vĩ mô

  • Chính sách, Pháp luật TMĐT
  • Kinh tế Vĩ mô
  • Văn hóa - Xã hội
  • Hạ tầng Công nghệ thông tin chung

Công nghệ & Nguồn lực nội bộ

  • Đang sử dụng công nghệ gì? Cần loại bỏ/thay thế gì?
  • Đội ngũ chuyên phân tích & phát triển số.
  • Con người & Văn hóa: Lãnh đạo số (Digital Leadership) là nòng cốt, tư duy mở, hệ thống truyền thông nội bộ.

Môi trường Ngành (Porter's 5 Forces)

graph TD A[Đối thủ tiềm năng] --> C((Cạnh tranh
trong ngành)) B[Nhà cung ứng] --> C D[Khách hàng] --> C E[Sản phẩm thay thế] --> C classDef default fill:#f0fdf4,stroke:#22c55e,stroke-width:2px; classDef center fill:#bbf7d0,stroke:#16a34a,stroke-width:3px; class C center;

Chuỗi giá trị Doanh nghiệp (Porter Value Chain)

graph TB subgraph Hoạt động Bổ trợ H1(Hạ tầng: ERP, Văn phòng) H2(Nhân lực: Tuyển dụng, Đào tạo Online) H3(Công nghệ: R&D, Phần mềm) H4(Thu mua: Kiểm soát kho vận) end subgraph Hoạt động Cơ bản C1(Hậu cần vào) --> C2(Vận hành) --> C3(Hậu cần ra) --> C4(Marketing/Sale) --> C5(Dịch vụ) end H4 --> C1 classDef default fill:#f8fafc,stroke:#94a3b8; classDef bg fill:#f0f9ff,stroke:#0284c7; class C1,C2,C3,C4,C5 bg;

rule 3.4.1.2. Đánh giá mức độ sẵn sàng

Sử dụng khung 7 lĩnh vực trọng tâm (tham khảo trên digital.business.gov.vn):

1. Chiến lược: Nhận thức Lãnh đạo, Tích hợp chiến lược chung.
2. Khách hàng: Công nghệ số trong tiếp thị, bán hàng, đo lường.
3. Chuỗi cung ứng: Kết nối nhà cung cấp & quy trình lõi.
4. CNTT & Dữ liệu: Tích hợp hệ thống, quản trị dữ liệu.
5. Rủi ro & An ninh: Công cụ đánh giá rủi ro an ninh mạng.
6. Nghiệp vụ: Số hóa TC-KT, nhân sự, pháp lý.
7. Con người & Tổ chức: Linh hoạt, năng lực nhân sự, kết nối phòng ban.

draw 3.4.1.3. Xây dựng chiến lược CĐS

  • flag

    Tầm nhìn: Khát vọng 5-10 năm tới. Phục vụ ai? Bán gì (Sản phẩm hay trải nghiệm)?

  • tour

    Sứ mệnh: Tuyên bố giá trị, triết lý kinh doanh thời đại số tạo nên sự khác biệt.

  • alt_route

    Lựa chọn chiến lược: Đa dạng hóa, dẫn đạo chi phí, khác biệt hóa, hay tập trung.

storefront 3.4.2. CĐS Mô hình kinh doanh

1. Truyền thông, tiếp thị

Chuyển sang Omni-channel, O2O. Dùng SEO, MXH, Content, Influencer, Chatbot, AR/VR.

2. Thiết kế SP mới

Tư duy tinh gọn (Lean & Design thinking). Dùng A/B testing, tung MVP thay vì SP hoàn chỉnh, In 3D.

3. Tối ưu hậu cần/Phân phối

Giảm nút trung gian (D2C). Dùng ERP, nRMS, WMS (Kho), TMS (Vận tải), QR code Truy xuất nguồn gốc.

corporate_fare 3.4.3. CĐS Mô hình quản trị

1. Tối ưu vận hành nội bộ

Tạo "Digital Workplace" (Môi trường làm việc số). Dùng phần mềm quản trị luồng việc (Base.vn, Misa Amis) để đo lường realtime, tự động hóa.

2. Chuyển đổi sản xuất

Thách thức lớn vì kết hợp IT và OT (Công nghệ vận hành). Mục đích: Nâng hiệu suất, phòng rủi ro, kết nối chuỗi giá trị.

hub 3.4.4. Hệ thống số tích hợp

1. Hạ tầng Dữ liệu (Trái tim CĐS)

Dữ liệu quy trình (kho, sales), Dữ liệu SP, Dữ liệu KH (Hành vi, mua hàng). Lưu trữ Cloud/Data Center.

2. Hạ tầng Công nghệ

Mạng (5G, Wifi), Đám mây (AWS, GCP), Bảo mật (Mobile PKI), CSDL (NoSQL, Hadoop).

3. Cơ cấu & Vận hành

Mô hình 2 chế độ (Gartner): Vận hành hiện tại + Vận hành dự án CĐS. Lập "Center of Excellence" chuyên trách CĐS.

lightbulb

Chuyển đổi số là sự thay đổi mang tính căn bản về công nghệ và tâm lý.

Nó kiến tạo một tổ chức đồng thuận, dùng công nghệ để hiện thực hóa chiến lược và định hình lại văn hóa doanh nghiệp trong kỷ nguyên 4.0.

Mục lục
Chương 3: Quá trình chuyển đổi số trong kinh doanh
3.1. Khung đánh giá quá trình thực hiện CĐS trong kinh doanh
3.1.1. Tăng cường trải nghiệm khách hàng
3.1.2. Định hình mô hình kinh doanh
3.1.3. Quá trình vận hành thông suốt
3.1.4. Bộ chỉ số đánh giá quá trình thực hiện CĐS (DBI)
3.2. Lộ trình & 3.3. Các giai đoạn CĐS
GIAI ĐOẠN 1Khởi đầu
GIAI ĐOẠN 2Mở rộng
GIAI ĐOẠN 3Hoàn tất
3.4. Quá trình CĐS trong doanh nghiệp
3.4.1. Xác định chiến lược CĐS
storefront 3.4.2. CĐS Mô hình kinh doanh
corporate_fare 3.4.3. CĐS Mô hình quản trị
hub 3.4.4. Hệ thống số tích hợp
Khoá học liên quan
Chuyển đổi số trong kinh doanh - Đại học Thương mại (TMU)

2.161 xem 5 kiến thức 5 đề thi

Kiến thức tương tự
img
Tóm tắt chương 1 - Chuyển đổi số trong kinh doanh (TMU)

13.320 lượt xem 14/04/2026

img
Tóm tắt kiến thức chương 13 - Hệ thống thông tin quản lý NEU

13.461 lượt xem 21/11/2025

img
Tóm tắt kiến thức trọng tâm chương 9 - Hành vi tổ chức (NEU)

20.598 lượt xem 11/02/2026

img
Tóm tắt kiến thức chương 3 - Tổng quan du lịch (NEU)

16.914 lượt xem 16/12/2025

img
Tóm tắt kiến thức chương 3 - Kinh tế du lịch (NEU)

17.541 lượt xem 07/01/2026

img
Kiến thức cơ bản Chương 3 - Kinh tế phát triển (TNU)

16.297 lượt xem 11/12/2025

img
Tóm tắt kiến thức chương 8 - Tâm lý học giáo dục (HNUE)

12.923 lượt xem 21/10/2025

img
Tóm tắt kiến thức cơ bản chương 3 - Giáo trình Thuế FTU

3.290 lượt xem 11/07/2025

img
Tóm tắt kiến thức chương 3 - Lý thuyết tài chính tiền tệ NEU

3.015 lượt xem 11/07/2025